DIAGNOZA ASD (spektrum autyzmu) U NASTOLATKÓW
Diagnozę wykonujemy u nastolatków od 16 roku życia.
ETAPY PROCESU DIAGNOSTYCZNEGO:
1. Konsultacja wstępna (50 minut)
To pierwszy, kluczowy etap procesu diagnostycznego, który pozwala zrozumieć, z jakimi trudnościami zgłasza się nastolatek i jakie obszary funkcjonowania wymagają dalszego pogłębienia. Podczas konsultacji specjalista zbiera podstawowe informacje dotyczące codziennego funkcjonowania, historii rozwoju, zdrowia oraz dotychczasowego leczenia i wcześniejszych diagnoz.
Co daje ta konsultacja?
- Możliwość spokojnego omówienia trudności, które skłaniają do rozpoczęcia diagnozy..
- Wstępną ocenę obszarów wymagających dalszego zbadania, takich jak komunikacja społeczna, sensoryka czy zachowania rutynowe.
- Kompletny wywiad ogólnomedyczny, który pozwala uwzględnić czynniki zdrowotne mogące mieć wpływ na funkcjonowanie.
- Lepsze dopasowanie dalszych etapów diagnozy do indywidualnych potrzeb i sytuacji osoby badanej.
2. Wywiad rozwojowy (około 120 minut)
To kluczowy element diagnozy ASD. Podczas szczegółowej rozmowy diagnosta analizuje, jak przebiegał rozwój osoby badanej. Na podstawie standaryzowanych kryteriów ocenia występowanie charakterystycznych cech ze spektrum autyzmu oraz odróżnia je od innych trudności, które mogą dawać podobne objawy.
W wywiadzie konieczna jest obecność rodzica lub opiekuna prawnego.
Co daje ten etap diagnozy?
- Dogłębną analizę rozwoju.
- Ocenę objawów charakterystycznych dla spektrum autyzmu w oparciu o rzetelne kryteria diagnostyczne.
- Różnicowanie ASD z innymi trudnościami, które mogą wyglądać podobnie (np. ADHD, lęki społeczne, zaburzenia osobowości).
3. Obserwacja z wykorzystaniem protokołu ADOS-2 (około 60 minut)
Ten etap diagnozy polega na bezpośredniej obserwacji osoby badanej podczas specjalnie zaplanowanych aktywności, zadań i rozmów. ADOS-2 jest wystandaryzowanym narzędziem, uznawanym za „złoty standard” w diagnozie autyzmu, pozwalającym ocenić m.in. sposób komunikacji, interakcji społecznych, zachowania oraz reakcje na bodźce.
Co daje to badanie?
- możliwość obserwacji naturalnych reakcji i sposobów komunikacji,
- ocenę w warunkach, które sprzyjają uwidocznieniu kluczowych cech ASD,
- obiektywne, porównywalne z normami wyniki,
- istotny element potwierdzający lub wykluczający rozpoznanie.
4. Spotkanie podsumowujące (do 14 dni od ostatniego badania)
To około 30-minutowa rozmowa, podczas której diagnosta przedstawia wyniki całego procesu diagnostycznego, wyjaśnia ich znaczenie oraz omawia wnioski końcowe. To moment, w którym możesz upewnić się, że wszystko jest jasne i zrozumiałe.
Co obejmuje spotkanie?
- omówienie diagnozy krok po kroku,
- możliwość zadania pytań i rozwiania wątpliwości,
- wskazówki dotyczące dalszych kroków terapeutycznych, psychoedukacyjnych lub medycznych (w tym przygotowanie do ewentualnej konsultacji psychiatrycznej) oraz zalecenia dla placówek edukacyjnych;
Przed konsultacją wstępną zostaną Państwu przesłane formularze, które pozwolą nam lepiej i rzetelniej przeprowadzić diagnozę. W pewnych przypadkach może być też konieczność poszerzenia diagnozy o inne narzędzia diagnostyczne.
Diagnoza może być częściowo przeprowadzona online. Obserwacja protokołem ADOS-2 wymaga jednak wizyty stacjonarnej.
Po badaniu ADOS pacjent do 14 dni otrzymuje pisemną opinię z całego przeprowadzonego procesu diagnostycznego. Opinia jest omawiana wspólnie z diagnostą na spotkaniu podsumowującym.
Całość diagnozy jest zawarta na dokumencie, który osoba badana otrzymuje na ostatnim spotkaniu wraz z zaleceniami.
Cennik procesu diagnostycznego:
1. Konsultacja wstępna – 230 zł
2. Wywiad rozwojowy – 600 zł
3. Obserwacja ADOS – 450 zł
4. Spotkanie podsumowujące – 150 zł
